Je bent zwanger. Misschien heb je een goede echo gehad en heeft de verloskundige gezegd dat alles er goed uitziet.
Toch blijft er ergens die gedachte:
Wat als het misgaat?
Bij ieder pijntje let je extra goed op. Als je zwangerschapsklachten ineens minder lijken, word je ongerust. Misschien controleer je regelmatig of je bloedverlies hebt of zoek je op internet naar ervaringen van andere vrouwen.
Even voel je je gerustgesteld.
Maar niet veel later komt de angst weer terug.
Waarom blijf je bang voor een miskraam, ook als er op dit moment geen reden is om te denken dat het misgaat?
Bang zijn om iets te verliezen wat belangrijk voor je is
Een zwangerschap kan vanaf het begin veel voor je betekenen.
Misschien heb je lang naar deze zwangerschap verlangd. Misschien zie je jezelf al met je kindje. Of misschien durf je dat juist nog niet, omdat je bang bent dat het misgaat.
Hoe belangrijker iets voor je is, hoe kwetsbaarder het kan voelen.
Je angst zegt eigenlijk:
Ik wil dit zo graag en ik wil niet dat het mij wordt afgenomen.
Daarom is het niet vreemd dat een zwangerschap ook onzekerheid kan oproepen.
Je wilt graag weten dat alles goed blijft gaan
Een van de moeilijke kanten van een zwangerschap is dat je niet alles kunt controleren.
Je kunt goed voor jezelf zorgen en naar controles gaan, maar niemand kan je op ieder moment volledige zekerheid geven over hoe de zwangerschap verder zal verlopen.
Juist wanneer je bang bent, kan je hoofd naar die zekerheid blijven zoeken.
Is dit normaal?
Hoe groot is de kans dat het misgaat?
Waarom voel ik vandaag minder?
Kan ik ergens een extra echo krijgen?
Het zoeken naar zekerheid kan tijdelijk rust geven.
Maar vaak komt daarna een nieuwe vraag.
Steeds je lichaam controleren
Wanneer je bang bent voor een miskraam, kun je extra gevoelig worden voor alles wat er in je lichaam gebeurt.
Een steekje in je buik.
Rugpijn.
Minder misselijkheid.
Andere afscheiding.
Of juist helemaal niets voelen.
Je brein kan zulke veranderingen snel zien als een mogelijk teken dat er iets mis is.
Daardoor ga je misschien nog beter opletten.
Het moeilijke is dat hoe meer je controleert, hoe meer je vaak opmerkt. En hoe meer je opmerkt, hoe meer nieuwe redenen er kunnen ontstaan om je zorgen te maken.
Zo kan angst zichzelf in stand houden.
Waarom helpt een goede echo soms maar even?
Misschien herken je dit.
Voor een echo ben je erg gespannen.
Tijdens de echo blijkt dat alles er goed uitziet.
Je voelt enorme opluchting.
Gelukkig.
Maar een paar dagen later komt er toch weer een gedachte:
Ja, toen was alles goed. Maar hoe weet ik dat het nu nog steeds goed is?
Een goede controle kan je geruststellen over dat moment. Maar wanneer je op zoek bent naar volledige zekerheid, kan je hoofd daarna opnieuw beginnen met twijfelen.
Dat betekent niet dat controles verkeerd zijn. Medische controles tijdens een zwangerschap zijn belangrijk.
Het verschil zit vooral in de vraag of je merkt dat je steeds opnieuw geruststelling nodig hebt om je angst onder controle te krijgen.
Na een eerdere miskraam kan de angst sterker zijn
Wanneer je eerder een miskraam hebt meegemaakt, kan een nieuwe zwangerschap heel anders voelen.
Je weet dan niet alleen dat een miskraam mogelijk is.
Je weet hoe het voelt.
Misschien was je tijdens je vorige zwangerschap ook blij en hoopvol voordat het misging. Daardoor kan het moeilijk zijn om jezelf nu gerust te stellen met de gedachte dat alles waarschijnlijk goed zal gaan.
Je lichaam en je gedachten kunnen extra alert zijn op signalen die je herinneren aan wat je eerder hebt meegemaakt.
Een nieuwe zwangerschap kan daardoor niet alleen vreugde geven, maar ook oude angst en verdriet opnieuw naar boven brengen.
Ook na een fertiliteitstraject kan vertrouwen moeilijk zijn
Wanneer zwanger worden lang heeft geduurd of je een fertiliteitstraject hebt doorlopen, kan een positieve zwangerschapstest enorm bijzonder zijn.
Maar daarmee verdwijnt de spanning van de afgelopen periode niet altijd meteen.
Misschien heb je maanden of jaren geleefd tussen hoop en teleurstelling.
Wanneer je uiteindelijk zwanger bent, kan je hoofd doorgaan met zoeken naar wat er mis zou kunnen gaan.
Je hebt gekregen waar je zo naar verlangde.
En juist daardoor kan de angst om het weer kwijt te raken heel groot worden.
Jezelf niet durven verheugen
Sommige vrouwen proberen zichzelf te beschermen door nog niet te enthousiast te worden.
Ik koop nog niets.
Ik vertel het nog aan bijna niemand.
Ik wil nog niet nadenken over namen.
Eerst de volgende echo.
Daar kan natuurlijk een praktische reden voor zijn.
Maar soms zit er ook een gedachte onder:
Als ik me nog niet helemaal aan deze zwangerschap hecht, doet het misschien minder pijn als het misgaat.
Het is begrijpelijk dat je jezelf wilt beschermen tegen mogelijk verdriet.
Tegelijkertijd kan die bescherming ervoor zorgen dat angst steeds meer bepaalt hoe je je zwangerschap beleeft.
Wanneer is angst voor een miskraam te veel?
Af en toe bang zijn dat er iets mis kan gaan, betekent niet meteen dat je hulp nodig hebt.
Het kan goed zijn om extra aandacht aan de angst te geven wanneer je merkt dat deze steeds meer ruimte inneemt.
Bijvoorbeeld wanneer je dagelijks veel piekert, slecht slaapt, voortdurend je lichaam controleert of heel vaak informatie over miskramen opzoekt.
Ook wanneer je steeds opnieuw geruststelling nodig hebt, moeilijk kunt genieten van je zwangerschap of bepaalde dingen vermijdt uit angst dat ze een miskraam veroorzaken, kan ondersteuning prettig zijn.
Het gaat dus niet alleen om hoe bang je bent, maar vooral om hoeveel invloed de angst op je leven en zwangerschap heeft.
Hoe kun je omgaan met de angst?
Waarschijnlijk wil een deel van jou vooral horen:
Het komt goed.
Dat is heel begrijpelijk.
Maar volledige zekerheid over de toekomst kan niemand geven.
Daarom kan het helpen om niet alleen te proberen de angst weg te krijgen, maar ook te leren omgaan met de onzekerheid die bij een zwangerschap hoort.
Je kunt bijvoorbeeld leren herkennen wanneer je gedachten met je op de loop gaan.
Een gedachte als:
Wat als ik een miskraam krijg?
is een angstige gedachte over iets wat zou kunnen gebeuren. Het is niet automatisch een teken dat het daadwerkelijk gebeurt.
Je kunt angst voelen en tegelijkertijd je aandacht terugbrengen naar wat je nu weet en ervaart.
Van “wat als?” naar “wat is er nu?”
Angst leeft vaak in de toekomst.
Wat als het morgen misgaat?
Wat als de volgende echo niet goed is?
Wat als ik mijn kindje verlies?
Het kan helpen om jezelf voorzichtig terug te brengen naar het huidige moment.
Niet door jezelf te vertellen dat er niets kan gebeuren, maar door te vragen:
Wat weet ik op dit moment?
En:
Hoe wil ik vandaag met mijn zwangerschap omgaan, ook al kan ik de toekomst niet volledig controleren?
Dat haalt de onzekerheid niet weg.
Maar het kan wel helpen voorkomen dat angst alle ruimte inneemt.
Hulp bij angst voor een miskraam
Merk je dat de angst voor een miskraam steeds terugkomt en je zwangerschap begint te beheersen?
Bij Le Gage – Centrum voor Angst en Trauma is er ruimte voor angst en psychische klachten tijdens de zwangerschap.
Ook wanneer angst samenhangt met een eerdere miskraam, een moeilijke zwangerschap of een fertiliteitstraject, kan het prettig zijn om daar niet alleen mee te blijven rondlopen.
Samen kunnen we onderzoeken wat jouw angst in stand houdt en hoe je meer ruimte kunt maken voor het leven dat er nu is, zonder van jezelf te eisen dat alle angst eerst moet verdwijnen.
Je hoeft niet volledig zonder angst te zijn om je ook verbonden te mogen voelen met je zwangerschap.
