Veel angst tijdens de zwangerschap kan ervoor zorgen dat een periode waar je naar hebt uitgekeken vooral wordt gekleurd door zorgen en onzekerheid.
Zwanger zijn is een bijzondere periode. Maar het kan ook een spannende periode zijn. Misschien maak je je zorgen of je baby gezond is. Je bent bang dat er iets misgaat. Je let extra goed op wat je eet en doet. Of je voelt spanning voor een controle of echo. Een beetje bezorgdheid tijdens de zwangerschap is heel begrijpelijk. Maar wat als de angst steeds meer ruimte krijgt? Wat als je bijna niet meer kunt genieten van je zwangerschap omdat je steeds bang bent dat er iets misgaat? Wanneer is angst tijdens de zwangerschap nog normale bezorgdheid en wanneer wordt het te veel?
Zorgen maken tijdens de zwangerschap is normaal
Tijdens een zwangerschap verandert er veel. Je lichaam verandert. Je weet niet precies wat je kunt verwachten. En ineens voel je je verantwoordelijk voor een kindje dat in je groeit. Dat kan allerlei zorgen oproepen. Gaat het wel goed met mijn baby? Is dit gevoel in mijn buik normaal? Mag ik dit eigenlijk wel eten? Wat als er bij de echo iets wordt gevonden? Wat als ik mijn baby verlies?
Af en toe zulke gedachten hebben betekent niet meteen dat er iets aan de hand is. Het wordt anders wanneer de angst bijna voortdurend aanwezig is en je dagelijks leven begint te bepalen.
Als je steeds bang bent dat er iets misgaat
Misschien controleer je voortdurend je lichaam. Bij ieder pijntje of vreemd gevoel denk je: Is dit normaal? Je zoekt veel informatie op internet. Je vraagt regelmatig anderen om geruststelling. Of je bent na een goede controle even opgelucht, maar een paar uur of dagen later komt de angst weer terug. Soms ontstaat er een patroon:
Je voelt iets → je wordt bang → je zoekt geruststelling → je voelt even rust → de angst komt terug.
Daardoor kan je zwangerschap steeds meer in het teken komen te staan van controleren en zekerheid zoeken.
Wanneer angst het genieten in de weg staat
Misschien had je verwacht dat je zwangerschap vooral een mooie periode zou zijn. Maar in plaats daarvan ben je vooral bezig met wat er mis zou kunnen gaan.
Je durft bijvoorbeeld nog geen babyspullen te kopen. Je wilt de babykamer nog niet inrichten. Je vindt het moeilijk om over de toekomst met je baby te praten. Of je durft je nog niet echt aan de zwangerschap te hechten, omdat je bang bent dat je het kindje kunt verliezen. Soms proberen mensen zichzelf zo te beschermen tegen mogelijk verdriet. Maar daardoor kan angst ook veel mooie momenten uit het heden wegnemen.
Angst voor controles en echo’s
Een echo of controle kan geruststelling geven. Maar de dagen ervoor kunnen juist veel spanning geven. Wat als er geen hartslag is? Wat als de baby niet goed groeit? Wat als ze iets afwijkends zien?
Misschien slaap je slecht voor een afspraak of voel je lichamelijke spanning wanneer je naar het ziekenhuis of de verloskundige moet. Na een goede uitslag voel je misschien even opluchting. Tot de onzekerheid opnieuw begint.
Een eerdere ervaring kan angst versterken
Veel angst tijdens de zwangerschap ontstaat niet altijd zomaar. Misschien heb je eerder een miskraam meegemaakt. Een moeilijke zwangerschap. Een traumatische bevalling. Een medische complicatie. Of een langdurig fertiliteitstraject.
Een nieuwe zwangerschap kan dan oude angst opnieuw naar boven brengen. Je weet uit eigen ervaring dat een zwangerschap niet altijd vanzelfsprekend verloopt. Daardoor kan het moeilijk zijn om te vertrouwen op de gedachte dat het deze keer goed zal gaan. Ook wanneer je zwangerschap medisch gezien goed verloopt, kan je lichaam nog steeds reageren alsof er gevaar dreigt.
Angst voor de bevalling
Tijdens de zwangerschap kunnen gedachten over de bevalling steeds belangrijker worden. Misschien ben je bang voor pijn, voor controleverlies, voor medische ingrepen. voor complicaties, of voor het gevoel dat je tijdens de bevalling niet gehoord wordt. Een beetje spanning voor een bevalling is niet vreemd.
Maar wanneer je merkt dat je bijna niet over de bevalling kunt praten, er slecht van slaapt of er dagelijks mee bezig bent, kan het goed zijn om daar eerder aandacht aan te geven. Je hoeft niet te wachten totdat de bevalling dichtbij is.
Wanneer wordt angst tijdens de zwangerschap te veel?
Er is geen harde grens. Wel zijn er signalen die kunnen aangeven dat angst veel ruimte begint in te nemen. Bijvoorbeeld wanneer je bijna iedere dag piekert, slecht slaapt door je zorgen of moeilijk kunt ontspannen.
Ook wanneer je voortdurend op internet zoekt naar informatie, steeds opnieuw geruststelling nodig hebt of situaties begint te vermijden, kan dat een teken zijn. Misschien merk je dat de angst invloed heeft op je relatie, je werk of je dagelijks leven. Of je hebt het gevoel dat je zwangerschap vooral bestaat uit volhouden tot de volgende controle. Dan kan het fijn zijn om ondersteuning te zoeken.
Je hoeft niet te wachten tot de angst erger wordt
Sommige zwangere vrouwen denken:
Andere vrouwen zijn ook weleens bang.
Ik moet me niet zo aanstellen.
Misschien gaat het vanzelf over.
Maar je hoeft niet eerst volledig vast te lopen voordat je over je angst mag praten. Juist tijdens de zwangerschap kan het prettig zijn om vroeg te onderzoeken waar je angst vandaan komt en wat je nodig hebt. Dat kan ook helpen wanneer je merkt dat eerdere ervaringen invloed hebben op hoe je deze zwangerschap beleeft.
Omgaan met angst tijdens de zwangerschap
Het doel hoeft niet te zijn dat je tijdens je zwangerschap nooit meer bang bent. Volledige zekerheid bestaat helaas niet. Wel kun je leren om anders met angst en onzekerheid om te gaan.
Bijvoorbeeld door gedachten minder automatisch als feiten te behandelen, ruimte te maken voor spanning zonder er voortdurend tegen te vechten en je aandacht terug te brengen naar wat er op dit moment gebeurt. Ook kun je onderzoeken wat voor jou belangrijk is tijdens deze zwangerschap.
Hoe wil je deze periode beleven, ook als angst soms aanwezig is?
Angst hoeft niet eerst helemaal te verdwijnen voordat er ook ruimte kan zijn voor vertrouwen, verbinding en mooie momenten.
Hulp bij angst tijdens de zwangerschap
Merk je dat angst steeds meer invloed heeft op je zwangerschap? Bij Le Gage in Hoorn kun je terecht voor psychische begeleiding bij angst en andere psychische klachten tijdens de zwangerschap. Samen kijken we naar wat je bang maakt, welke ervaringen mogelijk meespelen en hoe je anders kunt leren omgaan met angst en onzekerheid. Je hoeft niet te wachten totdat angst je zwangerschap volledig beheerst.
